Thuận lợi, khó khăn, vướng mắc trong công tác điều tra, truy tố, xét xử các vụ án tham nhũng

    Những năm gần đây, công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng được Lãnh đạo Đảng, Nhà nước quan tâm chỉ đạo quyết liệt, đạt được những kết quả quan trọng, được nhân dân đồng tình ủng hộ. Với những giải pháp và sự nỗ lực đồng bộ của cả hệ thống chính trị nói chung, của các cơ quan bảo vệ pháp luật nói riêng, nhiều vụ án lớn về tham nhũng, kinh tế, chức vụ đã được phát hiện và khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử nghiêm minh, đúng quy định của pháp luật.

    Tại Hội nghị toàn quốc tổng kết công tác phòng, chống tham nhũng giai đoạn 2013- 2020, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã khẳng định trong phòng, chống tham nhũng “không có vùng cấm, không có ngoại lệ, bất kể người đó là ai, không chịu sức ép của bất kỳ cá nhân nào". Công tác phòng, chống tham nhũng được Đảng, Nhà nước xác định là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên, vừa cấp bách vừa khó khăn, phức tạp và lâu dài.

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng luôn khẳng định quyết tâm trong công cuộc phòng chống tham nhũng.

    Trong thời gian qua, công tác phát hiện, điều tra, truy tố, xét xử các vụ án tham nhũng, chức vụ ở tỉnh Lào Cai nói chung, ở thị xã Sa Pa nói riêng được đẩy mạnh và có những chuyển biến tích cực. Cần khẳng định, sự lãnh đạo toàn diện, quyết liệt của Ban chỉ đạo về phòng, chống tham nhũng là nguyên nhân căn bản để đạt được các kết quả trong công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng. Việc Ban chỉ đạo đã thường xuyên hoặc đột xuất tổ chức những cuộc họp để nghe báo cáo của các cơ quan tiến hành tố tụng, qua đó định hướng, xác định lộ trình, tiến độ cụ thể, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc ngay khi mới phát sinh trong quá trình giải quyết vụ án, đã tạo điều kiện thuận lợi, đồng thời là động lực để các cơ quan tiến hành tố tụng quyết tâm thực hiện nhiệm vụ.

    Về phía các cơ quan tiến hành tố tụng, để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ đấu tranh phòng, chống tham nhũng, cần phải xác định yếu tố con người có ý nghĩa quyết định đến việc hoàn thành nhiệm vụ. Vì vậy, các ngành đã ưu tiên lựa chọn, bố trí, sắp xếp đội ngũ cán bộ, Điều tra viên, Kiểm sát viên, Thẩm phán có đủ trình độ, năng lực, phẩm chất và bản lĩnh để tham gia giải quyết các vụ án tham nhũng, kinh tế trọng điểm. 

Xét xử vụ án "Nhận hối lộ" trên địa bàn thị xã Sa Pa.

    Trong 5 năm qua, các cơ quan tiến hành tố tụng trên địa bàn thị xã Sa Pa đã phát hiện 04 vụ việc về tham nhũng, chức vụ, đã khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử 03 vụ 05 bị can, hiện đang giải quyết 01 vụ.

Viện KSND thị xã Sa Pa- Cơ quan CSĐT Công an thị xã Sa Pa họp bàn giải quyết án

    Bên cạnh những thuận lợi trên, trong quá trình phát hiện, xử lý các vụ việc tham nhũng hiện nay gặp rất nhiều khó khăn, vướng mắc:

   Thứ nhất, người đưa hối lộ thường không khai báo để trốn tránh bị xử lý tội đưa hối lộ, còn người nhận hối lộ là người có chức vụ, quyền hạn, có kiến thức, hiểu biết pháp luật nên có thủ đoạn phạm tội tinh vi, có kế hoạch để đối phó với cơ quan chức năng, thực hiện hành vi hợp lý hóa, tẩu tán, che giấu tài sản, đến khi bị phát hiện thường khai báo không trung thực, chỉ khai báo những nội dung có lợi cho mình, do vậy công tác phát hiện, đấu tranh, xử lý, giải quyết các vụ án tham nhũng mất nhiều thời gian, khó khăn trong công tác thu thập chứng cứ. Mặt khác người nhận hối lộ có nhiều mối quan hệ, dễ có những tác động, gây ảnh hưởng đến những người tiến hành tố tụng, do đó đòi hỏi Điều tra viên, Kiểm tra viên, Thẩm phán phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, kiên quyết đấu tranh xử lý tội phạm, không để oan, sai, bỏ lọt tội phạm.

    Thứ hai, công tác kiểm soát thu nhập, tài sản của người có chức vụ, quyền hạn trong các cơ quan, tổ chức, đơn vị còn gặp nhiều khó khăn do hiện nay chủ yếu sử dụng hình thức tự kê khai, những biến động về tài sản không được kiểm soát chặt chẽ (có thể để người thân đứng tên tài sản, đầu tư vào các doanh nghiệp, công ty tư nhân, giải trình được bố mẹ, anh chị em tặng cho, lập tài khoản tại các tổ chức tín dụng trong nước hoặc nước ngoài...).

    Thứ ba, việc xác định thiệt hại trong các vụ án tham nhũng, chức vụ hiện nay cũng là một vấn đề còn nhiều vướng mắc, đặc biệt là trong các vụ án liên quan đến đất đai, đầu tư xây dựng cơ bản…

   Thứ tư, công tác thu hồi tài sản do tội phạm tham nhũng gây ra hiện đang gặp nhiều khó khăn, khó thu hồi do vướng mắc của quy định pháp luật. Theo quy định tại khoản 3 Điều 128 và khoản 3 Điều 129 BLTTHS năm 2015 thì chỉ kê biên phần tài sản hoặc phong tỏa tài khoản tương ứng với mức có thể bị phạt tiền, bị tịch thu hoặc phải bồi thường thiệt hại. Tuy nhiên, trong trường hợp áp dụng việc kê biên tài sản, phong tỏa tài khoản từ giai đoạn điều tra thì việc xác định phần tài sản tương ứng với mức có thể bị phạt tiền hoặc bồi thường thiệt hại là rất khó khăn, do hoạt động điều tra ban đầu chưa thể xác định được chính xác mức độ thiệt hại để có thể áp dụng việc kê biên, phong tỏa đúng quy định.

    Để nâng cao hiệu quả công tác phát hiện, điều tra, truy tố, xét xử các vụ án tham nhũng, thể hiện sự nghiêm minh kỷ luật của Đảng, thượng tôn pháp luật của Nhà nước, sự trong sạch, vững mạnh và uy tín của Đảng, góp phần củng cố niềm tin của nhân dân, cần thực hiện một số nội dung sau:

    Một là, cần bổ sung các quy định của Luật phòng, chống tham nhũng về xác minh tính trung thực của việc kê khai tài sản cũng như trách nhiệm giải trình tài sản, thu nhập của các đối tượng thuộc diện kê khai, quy định về kê khai số dư tài khoản tại các tổ chức tín dụng nước ngoài và quy định kiểm tra giám sát tài khoản người trong gia đình hoặc cộng sự có liên quan tới cá nhân có chức vụ, quyền hạn. Đồng thời cần nghiên cứu, bổ sung thêm các biện pháp thu hồi tài sản bảo đảm tính khẩn cấp, kịp thời và quy định cụ thể, chi tiết về thủ tục kê biên, phong tỏa tài khoản trong Bộ luật Tố tụng hình sự, như quy định về căn cứ, thẩm quyền, trình tự, thủ tục, thời hạn, trách nhiệm của các chủ thể liên quan đến việc kê biên, phong tỏa tài khoản và thu hồi tài sản.

    Hai là, cần có sự chỉ đạo quyết liệt hơn trong thu hồi tài sản có được từ hành vi tham nhũng. Một trong những vấn đề cốt lõi thu hút sự quan tâm của dư luận xã hội và cũng là thước đo đối với sự thành công của phòng, chống tham nhũng chính là kết quả thu hồi tài sản; không thu hồi được tài sản thì cũng có nghĩa là hiệu quả trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng chưa cao. Qua thực tiễn giải quyết các vụ án tham nhũng, kinh tế có thể thấy: Việc thu hồi tài sản phải đảm bảo thu hồi sớm ngay từ khi giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, ngay từ giai đoạn điều tra nhưng phải đảm bảo ba nguyên tắc: (1) Không được đóng băng tài sản; (2) Đảm bảo thu hồi tối đa tài sản cho Nhà nước và (3) Đảm bảo lợi ích hợp pháp của những người than gia giao dịch ngay tình.

    Ba là, thông qua các vụ việc khiếu nại giải quyết án hành chính, án tham nhũng kinh tế trong thời gian qua cho thấy lĩnh vực quản lý đất đai còn nhiều buông lỏng, có nhiều vi phạm và nhiều vụ việc phải khởi tố, điều tra, gây thiệt hại rất lớn cho nhà nước, do đó, kiến nghị Chính phủ và chính quyền địa phương cần tăng cường kỷ cương, kỷ luật trong lĩnh vực này, thực hiện nghiêm các quy định của Luật Đất đai và pháp luật liên quan.

    Bốn là, để nâng cao hiệu quả thu hồi tài sản cho Nhà nước cần có cơ chế khi các đối tượng đã thành khẩn khai báo, tự nguyện giao nộp lại toàn bộ tài sản chiếm đoạt, bồi thường, khắc phục hậu quả cần được xem xét áp dụng, thay đổi biện pháp ngăn chặn, xem xét miễn truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc giảm hình phạt đáng kể để động viên các đối tượng khai báo, tố giác đồng phạm và nâng cao hiệu quả thu hồi tài sản cho Nhà nước.

Năm là, bảo đảm những điều kiện vật chất cần thiết như kinh phí, phương tiện, cải tiến chế độ tiền lương, chính sách đãi ngộ cho các cơ quan tư pháp, tạo điều kiện thuận lợi cho đấu tranh phòng, chống tội phạm nói chung, phòng chống tội phạm về tham nhũng nói riêng./.

Trần Diệu Linh - Viện KSND thị xã Sa Pa

Tin khác
1 2 3 4 5  ... 
Tin tức


 
Danh sách video
  • Hướng dẫn phục hồi chức năng bệnh Viêm đường hô hấp cấp tỉnh do SARS-CoV-2 (Covid-19)
  • Hướng dẫn quy trình bầu cử
  • Tuần Lễ hội Đền Mẫu Thượng Sa Pa năm 2021
1 2 3 
THƯ VIỆN ẢNH
Đăng nhập
  • Trong năm: 232,334
  • Tất cả: 2,117,543